کد خبر: ۳۶۲۶۹۱
۰۳ آبان ۱۴۰۰ - ۲۱:۵۶
0
تحلیلگران و اندیشکده‌های غربی اعتقاد دارند عضویت ایران در «سازمان همکاری شانگهای» محرکی برای اعضای این سازمان است که در آینده، تمرکز بیشتری را بر تقویت مبادلات و روابط اقتصادی درون بلوکی داشته باشند.
ارتقای ظرفیت اقتصادی سازمان شانگهای با عضویت ایران
 
رئیس جمهور کشورمان چند روز قبل همزمان با روز ملی صادرات در جلسه‌ای با جمعی از صادرکنندگان موفق کشور با تاکید بر اینکه باید تلاش کنیم این احساس در همه کشور نهادینه شود که در حال پیشرفت هستیم، گفت: سهم امروز ایران در تجارت منطقه و جهان متناسب با توان و ظرفیت‌های اقتصادی و تولیدی کشور نیست؛ چرا که در کشور‌های مختلف و به ویژه در میان همسایگان تقاضا برای خرید کالا و استفاده از خدمات فنی و مهندسی ایرانی بسیار بالاست.

رئیسی عضویت دائم ایران در سازمان همکاری شانگ‌های را فرصت خوبی برای توسعه روابط اقتصادی و تجاری با کشور‌های منطقه دانست و بیان داشت: صادرکنندگان باید از فرصت اتصال ایران به زیرساخت‌های اقتصادی آسیا به نحو احسن استفاده کنند.

به طور قطع یکی از نخستین دستاورد‌های سیاست خارجی که در همان هفته‌های نخست ریاست جمهوری رئیسی رقم خورد پذیرش درخواست عضویت ایران در سازمان همکاری شانگ‌های بود. این درخواست بیشتر از یک دهه قبل مطرح شده بود و به دلایل گوناگون داخلی و خارجی به نتیجه نرسید، اما در این دوره با توجه به تاکید دولت سیزدهم بر همکاری‌های منطقه‌ای و نگاه به شرق دولت، نهایی شد.

بسیاری از اندیشکده‌ها و تحلیلگران غربی به ارزیابی پیامد‌های پیوستن ایران به این پیمان از جنبه‌های گوناگون سیاسی و اقتصادی پرداخته اند.

کاهش قدرت عمل کاخ سفید

از نظر سیاسی به نظر می‌رسد حضور ایران در سازمان همکاری شانگهای، گزینه‌ها و قدرت عمل راهبردی ایالات‌متحده در خاورمیانه را محدود خواهد کرد. تحلیلگر اندیشکده «شورای سیاست خارجی آمریکا» اعتقاد دارد ورود ایران به سازمان همکاری شانگ‌های (SCO) به عنوان بلوک اورآسیایی که چین و روسیه رهبری آن را بر عهده دارند، پتانسیل بالایی برای محدود کردن اختیارات ایالات متحده، اسراییل و غرب در مقابله با خواسته‌های هسته‌ای و ارتقای جایگاه ایران در منطقه دارد. بر این اساس، حضور ایران در سازمان شانگ‌های که اعضا را برای همکاری در مسایل اقتصادی، فرهنگی و امنیتی تشویق می‌کند، در ادامه اخبار مربوط به حدود یک سال پیش مطرح شده است. خبر‌هایی مبنی بر اینکه پکن و تهران در حال توسعه یک توافقنامه اقتصادی و نظامی جدید هستند که به چین امکان می‌دهد جایگاه محکم تری در خاورمیانه داشته باشد و همزمان به ایران نیز فرصت‌های اقتصادی و نظامی بالقوه‌ای می‌دهد تا از فشار‌های آمریکا در امان بماند.

این اتاق فکر آمریکایی، عضویت تهران در این سازمان را در کنار توافق ۲۵ ساله میان تهران و پکن مورد بررسی قرار داده و نوشته است: چین قرار است ۴۰۰ میلیارد دلار در بخش انرژی و سایر بخش‌های ایران سرمایه‌گذاری کند و در قبال آن از ایران نفت بخرد. همچنین دو کشور در زمینه «آموزش و تمرین‌های مشترک، تحقیقات مشترک و تولید سلاح و اشتراک اطلاعات» نیز همکاری نزدیکی خواهند داشت.

طبق این تحلیل، پذیرش ایران در سازمان همکاری شانگ‌های به عنوان نهمین عضو پیمان پس از هند، پاکستان، قزاقستان، قرقیزستان، ازبکستان و تاجیکستان نشان‌دهنده روابط رو به رشد تهران با چین و روسیه است. واشنگتن در سال‌های اخیر تحریم‌های شدید اقتصادی و مالی را علیه ایران در چارچوب کارزار «فشار حداکثری» ترامپ و سایر تحریم‌ها از طریق شورای امنیت سازمان ملل متحد اعمال کرده است. اکنون پس از این اقدام سازمان و با کاهش انزوای جهانی تهران، ورود به پیمان شانگهای، ایران را به عنوان یک بازیگر بین‌المللی قابل توجه مطرح می‌کند.

این گزارش تاکید دارد: ورود ایران به سازمان شانگ‌های نشان دهنده رد یکجانبه‌گرایی آمریکا نیز است به ویژه آنکه همه اعضای سازمان همکاری شانگ‌های آماده گسترش روابط اقتصادی خود با جمهوری اسلامی هستند. در این شرایط سوالات جدی برای کاخ سفید مطرح می‌شود که آیا پس از این تصمیم اعضای سازمان، چین و روسیه حاضر به همراهی با واشنگتن علیه تهران خواهند بود. به ویژه در زمانی که هر دو کشور قدرت آمریکا را رو به افول می‌بینند.

تقویت جنبه‌های اقتصادی

برخی تحلیل‌ها نیز به موضوع عضویت ایران در پیمان شانگ‌های از نظر ابعاد و نتایج اقتصادی آن می‌نگرند. تارنمای خبری-تحلیلی «دیپلماسی مدرن» اعتقاد دارد اگرچه نگاه به شرق ایران به دلیل فشار‌های آمریکا با پیوستن به سازمان همکاری شانگ‌های تقویت می‌شود، اما همین اتفاق می‌تواند گزینه‌ای تازه برای نظم جهانی هم باشد.

طبق این تحلیل، عضویت در پیمان فوق مکملی برای امضای توافق اتحادیه اورآسیایی است که ایران آن را از سال ۲۰۱۹ به اجرا در آورد. این دو اقدام با ایجاد مناطق و تجارت آزاد میان اعضا می‌تواند منافع اقتصادی گسترده‌ای را برای ایران داشته باشد.

طبق نوشته این مرکز اروپایی، ایجاد یک مکانیسم مالی جایگزین سیستم غربی با پیوستن به پیمان تسهیل می‌شود ضمن آنکه به تهران در مدیریت فعالیت‌های اقتصادی آن کمک کند. خروج آمریکا از توافق برجام موجب شد تا مشکلات زیادی برای تهران ایجاد شود. با وجود تلاش‌های بین المللی کشور‌ها قادر نشدند تاثیر تحریم‌های ثانویه آمریکا را کم کنند، اما اکنون کشور‌ها در چارچوب دو پیمان فوق قادر می‌شوند تبادلات درون گروهی خود را تقویت کنند.

به نوشته تارنمای اروپایی دیپلماسی مدرن، از طرف دیگر نقش مولفه‌های اقتصادی در سازمان شانگ‌های اگرچه تاکنون خیلی پررنگ نبوده است، اما می‌توان گفت که همکاری امنیتی و سیاسی ایران در گروه می‌تواند همکاری اقتصادی نزدیک‌تر و بیشتر اعضا را به دنبال داشته باشد. عضویت ایران محرکی برای سازمان شانگ‌های خواهد بود تا از این به بعد به جای تمرکز صرف بر مباحث امنیتی و سیاسی به مسائلی فراتر هم بیاندیشد و قدرت رایزنی خود را به عرصه‌های اقتصادی نیز تسری ببخشند و در عرصه‌های گوناگون مسئولیت‌های وسیع تری را بر عهده بگیرند.

اندیشکده «امریکن اینترپرایز» نیز سازمان همکاری شانگ‌های را یک اتحاد اقتصادی و سیاسی دانست که چین رهبری آن را برعهده دارد؛ این اتاق فکر عضویت کامل ایران در پیمان را واجد منافع گوناگون اقتصادی برای تهران ارزیابی کرد. ضمن آنکه پذیرش ایران در این سازمان، همکاری نزدیکتر ایران و چین و برجسته‌تر شدن جایگاه چین در سطح بین‌المللی را هم به دنبال دارد.

تحلیلگر امریکن اینترپرایز همچنین اعتقاد دارد عضویت ایران می‌تواند باعث افزایش روابط اقتصادی تهران-پکن شده و نه تنها واردات نفت چین از ایران را افزایش دهد بلکه محرکی برای تسریع در اجرای مشارکت راهبردی ۲۵ ساله دو کشور شود.

اندیشکده «شورای آتلانتیک» هم در این زمینه به همکاری و نزدیکی ایران، افغانستان و پاکستان با چین پرداخت و نوشت پذیرش کامل ایران در این سازمان، آن را به یک بلوک قدرتمندتر اقتصادی و سیاسی تبدیل می‌کند.

در این چارچوب موضوع بازسازی افغانستان و جایگاه پاکستان و ایران در تکمیل پروژه «یک جاده - یک کمربند» چین می‌تواند عرصه‌های اقتصادی این سازمان را پررنگ‌تر از قبل نماید. طبق نوشته این اتاق فکر غربی، ایران برای نخستین بار از زمان انقلاب اسلامی به یک نهاد چندجانبه منطقه‌ای پیوست که در راستای شعار‌های ضدیکجانبه گرایی تهران قرار دارد. این حرکت همچنین توجه به ابعاد اقتصادی سازمان همکاری شانگ‌های از طریق افزایش سرمایه گذاری و تجرات با ایران به ویژه از سوی چین را برجسته می‌سازد. این موضوع ضعف بیشتر آمریکا را در دوره پس از خروج از افغانستان به نمایش می‌گذارد.

منبع: ایرنا
ارسال نظرات
نام:
ایمیل:
* نظر:
گزارش مجامع بیشتر
حرکت سریع «مبین‌وان» به سوی آینده/ برنامه ریزی برای سودآوری بیشتر

حرکت سریع «مبین‌وان» به سوی آینده/ برنامه ریزی برای سودآوری بیشتر

در مجمع سالیانه شرکت مبین وان کیش سود 100 ریالی تقسیم شد.
سود ۲۰۰ ریالی در جیبت سهامداران «سپ»

سود ۲۰۰ ریالی در جیبت سهامداران «سپ»

مجمع عمومی عادی سالیانه سهامداران شرکت «پرداخت الکترونیک سامان کیش» با حضور۹۰ درصد از سهامداران تشکیل شد.
سود ۷۰ تومانی برای سهامداران «واتی»

سود ۷۰ تومانی برای سهامداران «واتی»

مجمع عمومی عادی سالانه صاحبان سهام شرکت «گروه سرمایه‌گذاری آتیه دماوند» صبح روز گذشته به دلیل شیوع ویروس کرونا و طبق دستورالعمل سازمان بورس، به صورت آنلاین و با حضور مدیرعامل، هیئت مدیره و ۸۱/۲۹ سهامداران شرکت برگزار شد.
پربازدید
پرطرفدارترین
برای دریافت خبرنامه پول نیوز ایمیل خود را وارد نمایید: