پایگاه خبری پول نیوز Poolnews

پرونده سرمایه گذاری و شفافیت اقتصادی(3)
کد خبر: ۳۲۱۳۷۰
۱۸ آذر ۱۳۹۸ - ۱۳:۰۸
0
پول نیوز - جعفر قادری گفت: تفاوت دیدگاه در خصوص تروریسم باعث می شود توافقنامه های ارزشمند نیز، ظرفیت هایی را برای کشورهای مسلط ایجاد کنند.

 

در سال 1397 چهار لایحه  مهم درباره مسائل مرتبط با پول شویی و مبارزه با تروریسم در مجلس شورای اسلامی به تصویب رسید و سپس، این مصوبه ها مطابق سازوکار تعیین شده در قانون اساسی، برای تایید به شورای نگهبان ارسال شدند.

برخی از این مصوبات، به علت عدم تایید در شورای نگهبان و از طرفی اصرار مجلس بر مصوبات خود، به مجمع تشخیص مصلحت ارسال شد تا این مجمع درباره آنها اعلام نظر کند. هم اکنون بیش از یک سال است که این مصوبه ها، در مجمع مانده اند.

در گفت و گوی «پول نیوز» با دکتر جعفر قادری مباحث مرتبط با الزامات توسعه یافتگی و ارتباط احتمالی اجرای قوانین پیش گفته با توسعه کشور، بررسی شده است.

جعفر قادری دکترای اقتصادی شهری و منطقه ای، در دوره هشتم (از سال 1387 تا 1391) و نهم (از سال 1391 تا سال 1395)، نماینده مجلس بوده و این درست همزمان با ارسال لایحه مبارزه با تامین مالی تروریسم به مجلس بوده است.

*با توجه به این که از خرداد سال 1387 تا خرداد 1395به مدت هشت سال، نماینده مجلس شورای اسلامی بوده و از معدود اقتصاددانان مجلس در دوره های هشتم و نهم مجلس بودید، در ابتدا می خواهیم بدانیم به اعتقاد شما وضعیت اقتصاد کشور ما در سال 1387 چطور بود و در پایان دوره نمایندگی شما در سال 1395 چگونه بود؟

-در دوره اول ریاست جمهوری احمدی نژاد که تا حدی همزمان با مجلس هشتم بود، حرکت های خوبی در کشور انجام شد. در زیرساخت ها، در زمینه عدالت اجتماعی، درباره بسیاری از فضاهای ورزشی، فضای بهداشتی و درمانی، فضاهای تفریحی، توسعه زیرساخت های جاده ها، توسعه تولید، توسعه واحدهای نیروگاهی و صنایع فولادی، حرکت های تقریباً خوبی انجام شد.

از طرفی در آن دوره اول ریاست جمهوری احمدی نژاد، همه نگاه ها معطوف به مسائل اقتصادی بود و کمتر بحث های حاشیه ای و خارج از حوزه اقتصادی مطرح می شد. همه نگاه ها به سمت تلاش و تولید و کار بود.

اما متاسفانه، دوره دوم ریاست جمهوری احمدی نژاد مسیرها عوض شد. ایشان با حاشیه سازی ها و بحث های جانبی که مطرح می کرد، همین طور خروج نیروهای کارکُشته و باتجربه و متعهد از دولت و ورود افراد مساله دار و فرصت طلب، مسیر را تغییر داد.

در این دوره احمدی نژاد به دنبال مطرح کردن آقای مشایی بود. بین دولت و مجلس نیز تشنج هایی به وجود آمد. همه اینها باعث شد که کشور ضرر کند.

بعد هم وقتی بحث تحریم ها مطرح شد، افزایش شدید نرخ ارز را داشتیم. همه این موارد باعث شد اتلاف وقت اتفاق بیفتد و مسیر خوبی در کشور طی نشود.

*به نظر شما، در سال 1392 و با تشکیل دولت آقای روحانی چه وضعیتی در کشور شکل گرفت؟

با آمدن آقای روحانی، در ابتدا امیدواری های زیادی ایجاد شد و مردم، اعتماد کردند. تصور مردم این بود که دولت می تواند کارهای خوبی انجام دهد ولی متاسفانه در دولت روحانی نیز، همه نگاه ها معطوف به مسائل خارجی شد و از ظرفیت و توانمندی های داخلی، غفلت شد.

دولت می توانست به نحو مطلوب از اعتماد مردم استفاده و فعالیت کند. با وجود انتظاری که وجود داشت اما کارهای قابل توجهی انجام نشد. نقدینگی، هم با سرعت زیادی افزایش پیدا کرد.

در این دوره، بعضی از طرح ها گشایش هایی را برای مردم ایجاد کرد و بخشی از مشکلات مردم را در زمینه بهداشت و درمان حل کرد.

در حوزه تولید، پالایشگاه ها، صنایع فولاد و معدنی، حرکت های جدی انجام نشد. طرح جدیدی در بخش نفت اجرا نشد و قراردادهای جدید نفتی(IPC) جواب نداد.

وزارت راه و شهر سازی، کاری برای توسعه زیرساخت ریلی یا جاده ای و توسعه فضای مسکونی انجام نداد. بخش صنعت ما هم، رشدهای قابل توجهی نداشت و عملکرد قابل قبولی را از دولت روحانی در چند سال گذشته ندیدیم.

بنیان و بنای دولت روحانی بر توافق هسته ای بود. چیزی که بنیان گذاشته شد با یک لگد ترامپ، فروریخت. در حال حاضر، مشکلات کشور به گونه ای است که کار سختی را پیش رو داریم.

*کشورهای توسعه یافته دنیا، پیشگام تکنولوژی هستند و انباشت سرمایه در آن کشورها تحقق پیدا کرده. آن کشورها چون از لحاظ علمی هم پیشتاز هستند در ابداع اصول و روش های مدیریتی، نقش تعیین کننده دارند.

در حال حاضر توسعه کشوری مثل ایران تا چه حد از طریق تعامل با کشورهای دیگر و چه میزان از طریق اتکا به توانمندی های داخلی امکانپذیر است؟

-این که تصور کنیم ما نیازمند ارتباط و تعامل با دنیا هستیم تصور غلطی است. ما هم برای صادرات محصولاتمان، هم برای ارتقای تکنولوژی و تامین مواد اولیه و ماشین آلات، نیاز به خارج از کشور داریم و نمی توانیم فعلاً خودمان را از ارتباط با بیرون دور نگه داریم.

این تصور که همه چیز ما، در ارتباط با خارج از کشور است و این تصور که خارج از کشور نیز، جز اروپا و آمریکا، جای دیگری نیست، یک تصور غلط است.

ما از ظرفیت های کشورهای شرقی استفاده نکردیم. در کشور ما، بحث هایی در زمینه ترس از روسیه وجود دارد یا چین و هند مورد تمسخر قرار می گیرند. این بحث ها منطقی نیست. این موارد، فضا سازی های جریانات سیاسی وابسته به غرب است.

این جریانات سیاسی، نمی خواهند اجازه دهند با شرق و کشورهایی که خوی و خصلت استعماری را در حال حاضر ندارند و شاید هم مناسباتشان، بیشتر بر پایه اقتصادی است، ارتباط داشته باشیم.

کشور چین الان در شرایطی است که می تواند کالاهای کیفی را برای بازارهای اروپا و آمریکا تولید کند. تجار و بازرگانان ایرانی، از فضای موجود در کشور، سوء استفاده می کنند و به بهانه ارزان بودن، بعضی از کالاهای بنجل چینی را به اقتصاد ما وارد می کنند.

در حال حاضر چین با توجه به توسعه فناوری ها، اتکا به قدرت کپی کاری و اتکا به ظرفیت بازار بزرگی که دارد، نسبتاً موفق بوده است. تکنولوژی های غربی را در چین کپی سازی می کنند و هر تکنولوژی که در غرب وجود دارد، کپی شده آن در کشور چین تولید می شود.

من معتقدم که اگر ارتباطات خودمان را با این کشورها تقویت کنیم آنها، ما را از ارتباط با کشورهای غربی بی نیاز می کنند و می توانند پاسخگوی نیاز فنی و تکنولوژی و مواد اولیه و ماشین آلات مورد نیاز ما باشند.

*از نظر وضعیت جغرافیایی که ما می شناسیم کشوری مثل ژاپن در شرق دنیا قرار دارد. ایا چون ژاپن به نوعی متحد آمریکا هست نمی شود چندان از توانمندی های این کشور استفاده کرد و باید همکاری بیش تری از جمله با چین داشته باشیم؟

-در شرق آسیا، کشورهای کره جنوبی و ژاپن ظرفیت های زیادی دارند اما به علت این که این نوع کشورها وابستگی های سیاسی دارند و استقلال عمل ندارند، محدودیت هایی را ایجاد می کنند. با این حال، این طور نیست که نشود از ظرفیت های این کشورها استفاده کنیم.

موضوع استفاده از توانمندی های داخلی نیز مطرح است. ما در بسیاری از حوزه ها، ظرفیت زیادی داریم و این طور نیست که نتوانیم مشکل خودمان را برطرف کنیم. به هر بخش که نگاه کنیم دانشگاه ها و شرکت های دانش بنیان ما به مراحلی رسیده اند که با وجود تحریم ها، می توانند تکنولوژی ها را منتقل کنند.

در حوزه پتروشیمی، در تولید برخی محصولات مشکل داریم. اما همان کاری که در چین انجام می شود چرا در ایران انجام ندهیم. آنها وقتی کالایی را وارد می کنند بلافاصله آن را کپی می کنند و با تغییر و تحولاتی، آن کالا را به عنوان لایسنس چینی شده [تولید تحت لیسانس شرکت اصلی]، مطرح می کنند. چرا در کشور ما چنین اراده ای وجود ندارد. چون وزارت نفت، پشت این قضیه نیست.

در بخش های نیروگاهی با همه پیچیدگی های این صنعت، شرکت های بزرگی در ایران مثل «مپنا» فعالیت می کنند که در دنیا مطرح هستند. ما در صنعت پیچیده نیروگاهی، این ظرفیت را داریم. در صنایع هوا-فضا، بخش هسته ای و نانوتکنولوژی موفقیت هایی داشته ایم. آیا در صنعت پتروشیمی و صنعت پالایشگاهی نمی توانیم نیاز خودمان را در داخل کشور تامین کنیم.

قطعا این کارها در داخل کشورمان امکانپذیر است. اما برنامه ای برای این کار تهیه نشده است.

*در سال های اخیر بررسی و تصویب چهار لایحه در مجلس شورای اسلامی که مرتبط با مبارزه با تروریسم و پول شویی بوده اند بحث های مخالفی را در جامعه به دنبال داشت.

در سال 1989 میلادی، هفت کشور صنعتی برتر دنیا گروه ویژه اقدام مالی(FATH) را راه اندازی کرده اند. دبیرخانه این گروه ویژه در مقر سازمان همکاری اقتصادی و توسعه واقع در پاریس قرار دارد.

این نوع کشورها می خواسته اند چارچوب و اصولی را برای توسعه یافتگی تعیین کنند و کشورهای دیگر اگر می خواهند به توسعه برسند بر این مدار حرکت کنند.

-دنیای غرب و کشورهای پیشرفته، اهداف خودشان را گاهی در قالب استفاده از ابزارهای نظامی دنبال می کنند. زمانی ممکن است از ابزارهای اقتصادی و زمانی هم امکان دارد از اهرم های سیاسی استفاده کنند.

تهیه بعضی از معاهده ها مثل اف ای تی اف(FATF)  و مبارزه با پول شویی، اصولاً کار ارزشمندی است. اگر هدف شورای امنیت سازمان ملل، برقراری امنیت در دنیا باشد خوب است اما همه اینها ابزارهایی برای توسعه روحیه تجاوزگری و برخورد با مخالفان کشورهای مسلط و مقتدر است.

اگر پشت معاهداتی مثل اف ای تی اف، مقاصد سیاسی نباشد خیلی خوب است. اما تفاوت دیدگاه در خصوص تروریسم باعث می شود توافق نامه های ارزشمند نیز ظرفیت هایی را برای کشورهای مسلط ایجاد کنند و این کشورها از این ظرفیت ها برای پیشبرد اهداف خودشان استفاده کنند.

*گروه ویژه اقدام مالی(FATF) استانداردهایی را تعیین کرده و اجرای آنها را به کشورها توصیه کرده است. کشورهایی که اعلام می کنند این استانداردها را رعایت کنند به عنوان کشورهایی معرفی می شوند که تامین مالی تروریسم را انجام نمی دهند یا به عنوان کشورهای معرفی می شوند که پول شویی انجام نمی دهند.

ایران تا سال 2015 در فهرست لیست سیاه این سازمان و گروه ویژه بوده است و فقط دو کشور ایران و کره شمالی در لیست سیاه قرار داشته اند.

اینهمه گفته شده که عربستان از گروه های تروریستی در سوریه حمایت می کند. اما چگونه است که در لیست سیاه گروه ویژه قرار ندارد و ایران در این لیست قرار داشت؟

-گردش های زیاد مالی تروریست ها در سوریه و عراق وجود داشت. این منابع از امارات و عربستان تامین می شد. تا به حال هم اتفاق نیفتاده که این کشورها در لیست سیاه قرار بگیرند.

این نشان دهنده استانداردهای دوگانه ای است که در حاکمان این توافق نامه ها وجود دارد و این توافقات، وسایلی برای پیشبرد اهداف این کشورها هستند.

*پس چطور است که سوریه یا ونزوئلا که ارتباط تنگاتنک و نزدیکی با ایالات متحده آمریکا ندارند در لیست سیاه اف ای تی اف(FATF) نیستند؟

-برای یافتن پاسخ این سوال باید جایگاه ما را با جایگاه سوریه یا ونزوئلا مقایسه کنیم. سوریه و ونزوئلا کشورهای تاثیرگذاری نیستند. اما ایران توانسته است جریانات تکفیری دست پرورده آمریکا و متحدان آن را در منطقه اعم از اسرائیل، عربستان، امارات و قطر، یکی پس از دیگری به شکست بکشاند.

بزرگترین جرم ایران این است که هر توطئه و تدارکی که آمریکا و اذنابش در منطقه انجام می دهند، به دست ما خنثی می شود. در نتیجه آمریکا، حوزه های نفوذ خودش را یکی پس از دیگری از دست می دهد.

آن کشورها می دانند که سوریه همراهی ایران را داشت. از طرف دیگر، سوریه تحت حمایت های جدی روسیه است. حمایت روسیه از سوریه کمک کرده که محدودیت ها علیه سوریه اِعمال نشود.

*لوایح مربوط به مبارزه با تروریسم، پول شویی و جرایم سازمان یافته به تصویب مجلس رسیده است. از سال 2015 میلادی، گروه ویژه اقدام مالی در سال های 2016 و 2017 ایران را به طور موقت از لیست سیاه خود خارج کرد و این خارج کردن ایران از لیست سیاه ادامه پیدا کرده است.

خارج کردن ایران از لیست سیاه گروه ویژه اقدام مالی، یک مقدار وجهه ایران را مناسبت تر کرده است. حذف از لیست سیاه این سازمان بین المللی چه تاثیر مثبتی بر توسعه کشور ما خواهد داشت؟

-من فکر می کنم ما هر اقدامی انجام دهیم و ایران را از لیست سیاه گروه اقدام مالی هم خارج کنند، بهانه ها و دستاویزهای دیگری را برای تحت فشار گذاشتن کشور ما پیدا می کنند.

چرا که مصادیق تروریسم، مشخص است. تروریسمی که داعش داشته است، حامیان مشخصی دارد. این تروریست ها بدون پشتیبانی عربستان، کاری از پیش نمی بردند.

سوال این است که چنین کشوری چرا مورد مواخذه و سرزنش قرار نگرفته است. البته ما باید با ظرافت و دقت برخورد کنیم. اگر امکان حفظ عضویت در کنوانسیون بین المللی باشد ما می توانیم شرط و شروط خودمان را اعمال کنیم تا در آینده، برای ما ایجاد مشکل نکند.

*در این چند سالی که از زمان تقدیم این لوایح در سال 1389 به مجلس گذشت آیا فرصت مناسبی نبود که دقیقاً این نوع مباحث بررسی شود ؟

-لایحه ای که قبلاً در مجلس مصوب شد حق تحفظ را برای کشور ما نگه داشته است. ما جریان هایی که قانون اساسی جمهوری اسلامی ایران، آنها را جزو جریان های تروریستی نمی شناسد و به عنوان جریان آزادیبخش و دفاع از سرزمین و تمامیت ارضی خودشان می شناسد، به رسمیت شناختیم.

ما قبلاً قانون مبارزه با پول شویی و قانون مبارزه با تامین مالی تروریسم را در مجلس مصوب کرده ایم. مواردی که با نگاه سیاسی و اعتقادی ما مزاحمتی نداشته باشد، آورده و اضافه کرده اند و مشکلی پیش نمی آورد.

اما این که بخواهیم قرائت کشورهای غربی را از تروریسم بپذیریم و آنها قرائت خودشان را به کشورهای دیگر تعمیم دهند و نگاه سیاسی خودشان را در این لوایح اِعمال کنند، قابل قبول نیست.

*کنوانسیون مبارزه با جرائم سازمان یافته فراملی (پالِرمو) در سال 2000 میلادی در سازمان ملل تصویب شده بود که درباره مبارزه با قاچاق انسان، قاچاق مهاجرین و قاچاق مهمات و تولید اقلام غیر قانونی بوده است.

ایران هم فقط این کنوانسیون را امضا کرده بود. در مدت چند سال تعداد 180 کشور عضو این کنوانسیون بین المللی شده بودند و در ایران هم در سال 1397 عضویت در این کنوانسیون به تصویب مجلس رسید.

در سال 2000 میلادی، ایران کنوانسیون مبارزه با جرائم سازمان یافته فراملی را امضا کرد اما در سال 1397 یا سال 2017 این عضویت تصویب شد. آیا با توجه به این که اکثر کشورها به آن پیوسته بودند ما باید زودتر به این کنوانسیون بین المللی ملحق می شدیم؟

-این وضع شاید به ضعف هایی برگردد که دیپلماسی ما و وزارت خارجه ما در طول سال های گذشته داشته و نتوانسته است این کار را پیش ببرد. ما باید بپذیریم که یک بخش از موضوع به اختلاف نظرها و دیدگاه های موجود برمی گردد.

با نگاهی اجمالی متوجه خواهیم شد، تعداد زیادی از کشورها عضو سازمان تجارت جهانی (WTO) هستند. سوال این است که چرا ما عضو سازمان تجارت جهانی نشده ایم؟ شاید ما راحت تر می توانستیم عضو این سازمان شویم. اما هر وقت اقدام کردیم آمریکا و کشورهای دیگر، محدودیت ها و مشکلاتی را ایجاد کردند.

در بحث های دیگر هم، همین طور است. در مورد کنوانسیون پالرمو و مسائلی از این قبیل نیز، اگر اختلاف دیدگاه های سیاسی و مذهبی و قرائت های متفاوت ما با کشورهای غربی نسبت به مسائل نباشد، مشکلی برای عضویت نداریم.

عمدتاً مشکل در جایی ایجاد می شود که کشورهای غربی، قرائت خودشان را تحمیل می کنند. متاسفانه نظام موجود در دنیا، نظام تک قطبی است. کشورهایی مثل ایران، روسیه و چین، این توان را ندارند که در برابر این نظام تک قطبی باشند.

درست است که روسیه و چین در شورای امنیت سازمان ملل، حق وتو دارند اما در محافل و سازمان هایی که با رای اکثریت تصمیم گیری می شود، حد و اندازه آرای این کشورها طوری نیست که بتوانند جلوی نگاه های طرف مقابل را بگیرند.

ارسال نظرات
نام:
ایمیل:
* نظر:
گزارش مجامع بیشتر
افزایش سرمایه 74 درصدی «شیران»

افزایش سرمایه 74 درصدی «شیران»

پول نیوز - امروز سه شنبه مجمع عمومی شرکت «سرمایه گذاری صنایع شیمیایی ایران» در خصوص افزایش سرمایه برگزار شد.
«قاروم» و 215 درصد افزایش سرمایه

«قاروم» و 215 درصد افزایش سرمایه

پول نیوز - هیات مدیره «شرکت قند ارومیه» پیشنهاد افزایش سرمایه ۳۶۸ میلیارد و ۴۰۸ میلیون ریالی را به مجمع عمومی فوق‌العاده این شرکت ارائه کرد.
«غپینو» 432 درصد افزایش سرمایه می‌دهد

«غپینو» 432 درصد افزایش سرمایه می‌دهد

پول نیوز - پس از مدت ها بالاخره افزایش سرمایه «غپینو» از محل تجدید ارزیابی دارایی ها به تأیید حسابرس رسید و این شرکت نیز در صف تجدیدی‌ها قرار گرفت.
پربازدید
پرطرفدارترین
برای دریافت خبرنامه پول نیوز ایمیل خود را وارد نمایید: