پایگاه خبری پول نیوز Poolnews

کد خبر: ۳۲۰۷۲۷
۰۵ آذر ۱۳۹۸ - ۱۵:۴۰
0
پول نیوز - پیش بینی مرتضی افقه این است که درآمد حاصل از افزایش قیمت بنزین ممکن است در یک یا دو ماه اول به مردم داده شود ولی اگر روند آرام شود، دولت آن را قطع خواهد کرد.

افزایش قیمت بنزین، بودجه کشور و موضوع کمک معیشتی به 18 میلیون خانوار یا 60 میلیون نفر در راس اخبار ایران قرار گرفت و تداخل این موضوعات باعث شد کارشناسان نگاه دقیق تری به این مقولات داشته باشند.
 
پول نیوز، به منظور تحلیل دقیق این که دورنمای افزایش قیمت ها چه خواهد بود، با دکتر مرتضی افقه، اقتصاددان و استاد دانشکده اقتصاد دانشگاه شهید چمران اهواز گفت و گو کرده است که ما قسمت اول این گفتگو را در روز گذشته منتشر کردیم. شما قسمت دوم این گفت و گو را می خوانید.
 
این اقتصاددان اعتقاد دارد که با تداوم روندهای فعلی، ماجرای افزایش قیمت کالاها هیچوقت خاتمه پیدا نمی کند و همواره این افزایش ها وجود خواهد داشت تا ناکارآمدی های مجریان و مدیران را پوشش دهد.
 
*در غرب و جنوب غرب استان تهران شهرهایی هستند که در سال ها و دهه های اخیر، جمعیت آنها به شدت افزایش پیدا کرده و این شهرها هر کدام چند صد هزار نفر جمعیت دارند. در همین حوادث اخیر، چند فروشگاه زنجیره ای به طور کامل غارت شده است.
در کشوری هم مثل ایالات متحده آمریکا، در سال های اخیر دیدیم که غارت کالاهای فروشگاه ها اتفاق افتاد. در این نوع غارت کردن تفاوت خاصی وجود دارد؟
 
-می شود دو نوع تهاجم یا تنش را دید. یک گروه از افراد، جوانان بیکارند و هدف شان این است که ضربه ای زده باشند و به نحوی با سوزاندن لاستیک و شکستن شیشه یا آتش زدن بانک، اعتراض خودشان را نشان دهند اما کسانی که کالاها را غارت کرده اند کاملا مشابه همان آمریکا است. گروه هایی که اشرار هستند و سوء سابقه و مشکل دارند این کارها را انجام می دهند. شواهد این طور نشان می دهد که از این فرصت و به هم ریختگی، استفاده یا سوء استفاده می کنند و به این مراکز حمله کرده و غارت می کنند.
 
*در همین غارت از فروشگاه های زنجیره ای شهرهای استان تهران، غارت یخچال هم اتفاق افتاده است. اگر فردی احیاناً نیازمند اقلام خوراکی است از این نوع سرقت ها انجام بدهد این نوع کالای سنگین را چرا به اصطلاح غارت کرده اند؟
 
-چنین فردی، احتمالاً خودش را فقیر می داند. وقتی که فرصت را مناسب می بیند، یک کالای سرمایه ای را برده که با فروش آن، برای چند روز بعد خودش هم، درآمد ایجاد کند.
 
 
*برخی از مردم که شاهد این نوع غارت ها بوده اند گفته اند برخی افراد غارت کننده از فروشگاه های زنجیره، یک بار کالاهای غارت شده را در داخل ماشین خودشان گذاشته و بعد برگشته تا کالاهای دیگررا  بردارند و ماشین خود را پُر کنند.
همه این افراد غارت کننده، کسانی نبوده اند که هیچ درآمد و ثروتی نداشته باشند. کسانی بوده اند که از یک حداقل های برخوردار بوده و دست به غارت هم زده اند. 
 
-اولاً دولت اعلام کرده که 60 میلیون نفر، مستحق دریافت یارانه هستند. همین اعلام، یک اقرار خیلی تلخ است. یعنی این که به قول دولت، 18 میلیون خانوار، نیازمند دریافت یارانه هستند.
اما داشتن یک ماشین در حد پراید و کسب درآمد با آن، الزاماً به معنای این نیست که افرادی مرفه هستند. می خواهم بگویم این موضوع، خیلی پیچیده نیست. حتما نباید لخت مادرزاد باشد و از شدت فقر، این کارها را انجام دهد. وقتی دولت می گوید 18 میلیون خانوار نیازمند هستند، یعنی این افراد هم می توانند یک مقدار درآمد داشته باشند ولی نسبت به آینده خودشان بیمناک هستند و از این فرصت سوء استفاده می کنند.
 
 
*آقای روحانی رئیس جمهور گفته که به 18 تا 19 میلیون خانوار یا 60 میلیون نفر یارانه جدید داده می شود. در سرشماری سال 1395 کمی بیش از 24 میلیون خانوار در کشور وجود داشته. آیا واقعا این 18 تا 19 میلیون خانوار که دولت اعلام کرده، درست است و همه این خانوارها نیازمند هستند؟
 
-به نظر من، خیر. دولت یک مقدار اغراق کرده است. یکی از مشکلات این است که دولت ها معمولاً برای این که کسب محبوبیت کنند یا احتمالاً محبوبیت شان کم نشود، در چنین مواقعی سعی می کنند حتی یارانه پرداختی را کم نکنند.
اما خیلی از آمارها، حداقل فقر را در حد 30 تا 33 میلیون نفر در نظر گرفته اند. این 30 میلیون نفر نسبت به 80 میلیون نفر جمعیت ایران، باز هم رقم بالایی برای یک کشور برخوردار و نفت خیز مثل ایران است.
 
 
*با رقمی که شما اعلام می کنید یعنی این که تقریباً 30 تا 35 درصد جمعیت کشور کم درآمد هستند. به نظر شما همین تعداد نیازمند کمک های ضروری هستند و باید یارانه بگیرند؟
 
-بله. ما باید خط فقر مطلق را در نظر بگیریم. یعنی کسانی که درآمدشان، جوابگوی نیازهای بقایشان نباشد. محاسبات برخی از متخصصان نشان می دهد که حدود 32 یا 33 میلیون نفر زیر خط فقر هستند. بنابراین، این افراد حتماً باید کمک دریافت کنند.
 
 
*آقای روحانی اعلام کردند که قیمت واقعی بنزین حدود 5 هزار تومان است و دولت قیمت آزاد بنزین را 3 هزار تومان انتخاب کرده است. دولت آقای روحانی در سال 1394 قیمت بنزین را از 700 تومان به 1000 تومان افزایش داد و تک نرخی بنزین را اعلام کرد اما از سال 1394 تا 1398 هیچ افزایش قیمتی در خصوص بنزین اتفاق نیفتاد. با این که تورم زیادی در این مدت چهار یا پنج سال داشته ایم.
دست نزدن قیمت در این چند سال و افزایش قیمت به این صورت، آیا قابل دفاع است یا نه؟
 
-قابل دفاع نیست و اصلاً قابل توجیه نیست. در اواخر سال 1383 هم مجلس هفتم، قانون برنامه پنجم را تغییر داد و طرح تثبیت قیمت ها را مصوب کرد. بعدها آقای احمدی نژاد در سال 1389، قیمت بنزین را به آن صورت شوک آور افزایش داد. امکان دارد دولت به خاطر موضوع محبوبیت، مصالح ملی را در نظر نگیرد.
اگر از همان سال 1394 به این طرف، دولت سالیانه 10 درصد یا 20 درصد به قیمت بنزین اضافه می کرد، هم اقتصاد فرصت می کرد خودش را با این قیمت تطبیق بدهد و هم این که مردم با درآمدهای خودشان، می توانستند خودشان را با این قیمت ها تطبیق بدهند و نه این که قیمت به یکباره سه برابر شود.
 
*آقای مطهری نماینده مجلس گفته است که شورای عالی هماهنگی سه قوه، وظیفه نداشت که افزایش قیمت بنزین را تصویب کند اما مجلس هم تعلل کرد و هیچ افزایش قیمتی را در بودجه سال 1398 تصویب نکرد.
در حال حاضر چگونه باید با بنزین به عنوان یک کالای کلیدی و اثرگذار بر اقتصاد و سرنوشت جامعه، برخورد کرد که هزینه های ناشی از تخریب ها برای کشورمان به حداقل برسد؟
 
-متاسفانه مقامات ما و افراد ما هم دررفتارهای خودشان بلوغ نشان نمی دهند. نمایندگان مجلس احتمالاً به خاطر این که مسئولیت تبعات احتمالی به دوش خودشان نیفتد، پرهیز می کنند. به هر حال مقام رهبری، کم و بیش مسئولیت این موضوع را به عهده گرفت. اما قبل از آن، نمایندگان مجلس با دیدن اولین مشکلات سعی کردند توپ را به زمین دیگری بیندازند.
در حالی که همه می دانستند خزانه دولت به دلیل کاهش فروش نفت، به شدت خالی است و برای اداره امور دچار مشکل می شود. همه می دانستند دولت، به دلیل خالی بودن خزانه، ناچار به افزایش قیمت بنزین است.

*رئیس جمهور تاکید دارد که هر چقدر از این افزابش قیمت بنزین پول و درآمد حاصل شود، بین 18 میلیون خانوار یا 60 میلیون نفر تقسیم می شود.
-من بعید می دانم دولت بتواند به صورت مستمر این پرداخت ها را انجام دهد. شاید در یک یا دو ماه اول برای فروکش کردن اعتراضات، این پرداخت ها را انجام دهد ولی بعد از آن، رفتار دیگری خواهد داشت.
من فکر می کنم درآمد حاصل از این افزایش قیمت بنزین ممکن است در یک یا دو ماه اول به مردم داده شود ولی اگر روند آرام شود دولت ناچار است برای هزینه های خودش، این درآمد را در نظر بگیرد.

*هنوز درآمد حاصل از افزایش قیمت بنزین در مدت یک ماه جمع آوری نشده تا توزیع شود. دولت برای ماه اول 2500 هزار میلیارد تومان را موقتاً به صورت تنخواه از جای دیگری تامین کرده و اقدام به توزیع یارانه جدید کرده است.
این نوع پول برداشتن از جاهای دیگر به ضرر اقتصاد کشور خواهد بود یا نه؟
 
-بله. حتماً به ضرر اقتصاد است. از الان به بعد، دولت انفعالی برخورد می کند. منظورم از دولت، ساختار تصمیم گیری است که با یک خطا مواجه شده و دچار انفعال شده است. الان دیگر بحث این نیست که پول را از کجا برمی دارد و خطا یا غیر قانونی باشد.

الان فقط تمام تلاش این است که تنش را بخوابانند. یکی از راه ها این است که همین الان پول را در جیب ملت بریزند.

*به هر حال قرار بوده در قالب قانون هدفمند کردن یارانه ها، در مدت 5 سال واقعی سازی یا ازاد سازی قیمت اقلام یارانه ای اتفاق بیفتد و کار دستکاری قیمت تمام شود. افزایش قیمت ها که از سال 1389 شروع شده و هر چند وقت یک بار افزایش جدید اتفاق می افتد، راهکار شما چه هست که این قضیه افزایش قیمت بنزین یا آزاد سازی یا واقعی سازی قیمت، هزینه های زیادی را به جامعه و اقتصاد تحمیل نکند؟
 
-از نظر من، هیچوقت مسابقه بین افزایش قیمت و ناکارآمدی تمام شدنی نیست. این سیستم انتخاب و انتصاب مدیران و کارکنان و بوروکراسی حاکم، تولید را پُر هزینه می کند. الان فرض کنید قیمت بنزین 5 هزار تومان باشد و مردم هم بپذیرند. اما دو سال بعد همین بنزین به دلیل ناکارآمدی دولت و بهره وری پایین نظام تصمیم گیری 10 هزار تومان می شود. یعنی دوباره باید افزایش قیمت بدهیم.

راه بلند مدت این است که نظام تصمیم گیری و نظام مدیریت را از رفیق بازی و حزب بازی جدا کنیم و افراد را بر اساس شایستگی انتخاب کنیم تا هزینه تولید پایین بیاید و این روند مسابقه بین ناکارآمدی و افزایش هزینه، متوقف شود. 
ارسال نظرات
نام:
ایمیل:
* نظر:
گزارش مجامع بیشتر
افزایش سرمایه 74 درصدی «شیران»

افزایش سرمایه 74 درصدی «شیران»

پول نیوز - امروز سه شنبه مجمع عمومی شرکت «سرمایه گذاری صنایع شیمیایی ایران» در خصوص افزایش سرمایه برگزار شد.
«قاروم» و 215 درصد افزایش سرمایه

«قاروم» و 215 درصد افزایش سرمایه

پول نیوز - هیات مدیره «شرکت قند ارومیه» پیشنهاد افزایش سرمایه ۳۶۸ میلیارد و ۴۰۸ میلیون ریالی را به مجمع عمومی فوق‌العاده این شرکت ارائه کرد.
«غپینو» 432 درصد افزایش سرمایه می‌دهد

«غپینو» 432 درصد افزایش سرمایه می‌دهد

پول نیوز - پس از مدت ها بالاخره افزایش سرمایه «غپینو» از محل تجدید ارزیابی دارایی ها به تأیید حسابرس رسید و این شرکت نیز در صف تجدیدی‌ها قرار گرفت.
پربازدید
پرطرفدارترین
نظرسنجی
آیا با تصمیم دولت برای معاف کردن سلبریتی ها از مالیات موافقید؟
بله
خیر
مشاهده نظرات
برای دریافت خبرنامه پول نیوز ایمیل خود را وارد نمایید: